Trầm cảm cười là gì?

Trầm cảm cười là gì?

Trầm cảm cười là một loại rối loạn cảm xúc, hay còn được gọi là trầm cảm không điển hình. Đây là thuật ngữ được dùng để miêu tả những bệnh nhân đang sống với trầm cảm ở bên trong nhưng lại biểu hiện sự hạnh phúc và vui cười ở bên ngoài. Điều này làm cho mọi người xung quanh nghĩ rằng người bệnh đang có cuộc sống vui vẻ và hoàn hảo.

Hiện nay hội chứng trầm cảm cười không được xem là một tình trạng rối loạn tâm thần nhưng có thể được chẩn đoán là rối loạn trầm cảm không điển hình. Vậy dấu hiệu của trầm cảm cười là gì?

Một số dấu hiệu của trầm cảm cười

Nếu chúng ta hiểu được trầm cảm cười là gì và nhận biết sớm những dấu hiệu của trầm cảm cười thì có thể giúp được chính mình và những người xung quanh. Dấu hiệu trầm cảm cược được phát hiện qua quan sát nhưng cũng có nhiều trường hợp các triệu chứng kín đáo và khó phát hiện.

Một số dấu hiệu của trầm cảm cười, bao gồm:

• Thay đổi khẩu vị: Bệnh nhân biểu hiệu bằng thay đổi lượng ăn, có thể ăn ít hơn, chán ăn hoặc thèm ăn và ăn nhiều hơn so với bình thường. Bên cạnh đó, ngoài sự thay đổi về lượng ăn có thể thay đổi về khẩu vị như thích ăn đồ ngọt nhiều hơn hoặc mất cảm giác ngon miệng. Điều này dẫn đến tình trạng thay đổi cân nặng thất thường, bệnh nhân có thể sụt ký hoặc tăng cân không kiểm soát.
• Rối loạn giấc ngủ: Đây là một trong những triệu chứng rất thường gặp trong rối loạn trầm cảm. Thời gian ngủ của một người bình thường khoảng 6 - 9 tiếng. Tình trạng rối loạn giấc ngủ không chỉ biểu hiện bằng mất ngủ như khó vào giấc, ngủ không sâu, bồn chồn, trăn trở và thức dậy giữa đêm mà họ còn có thể ngủ nhiều hơn so với bình thường.
• Cảm giác bi quan, tuyệt vọng: Bệnh nhân thường có cảm giác tội lỗi, tự trách bản thân, suy nghĩ và dằn vặt về những lỗi lầm trong quá khứ, cảm thấy bản thân không có giá trị, tuyệt vọng và mất niềm tin vào cuộc sống.
• Mất hứng thú với các hoạt động: Người bệnh thường mất đi hứng thú ngay cả với những hoạt động mà trước đây họ từng thích làm. Ở mức độ nhẹ hơn bệnh nhân cảm thấy giảm năng suất và hiệu quả công việc, cảm thấy mệt mỏi, suy nghĩ bất lực về những hoạt động mà trước đây bản thân từng yêu thích.
• Suy giảm năng lượng và mệt mỏi: Điểm chung của bệnh nhân rối loạn trầm cảm cười là luôn cảm thấy cơ thể  mệt mỏi, suy nhược và năng lượng giảm sút vì bệnh nhân phải gồng mình lên với cảm xúc giả họ tạo ra. Bệnh nhân không dám thể hiện sự mệt mỏi của mình với người khác, lâu dần tích tụ tạo thành những áp lực thầm lặng lên người bệnh và vô hình chung khiến người bệnh rơi vào trạng thái suy kiệt.
• Một số triệu chứng khác có thể gặp: Bệnh nhân biểu hiện chậm chạp hoặc có thể kích động tâm thần vận động, dễ cáu gắt, lo lắng và tay chân nặng nề. Trong một số trường hợp bệnh nhân có thể xuất hiện những ý tưởng hoặc suy nghĩ tự sát và cuối cùng dẫn tới những hành vi tự sát.

Mặc dù phải đối mặt với những triệu chứng này nhưng những bệnh nhân mắc trầm cảm cười vẫn có thể giữ một công việc ổn định và cố gắng duy trì cuộc sống ngoài xã hội ở trạng thái tích cực và lạc quan. Khi nói về sức khỏe tâm lý điều quan trọng là cần nói chuyện ở một tâm thế cởi mở và tôn trọng để bệnh nhân được khuyến khích có đủ can đảm mở lòng chia sẻ cảm xúc thật của họ.

Nguyên nhân của trầm cảm cười là gì?

Trầm cảm cười do nhiều nguyên nhân gây ra, trong đó nguyên nhân chính là do sự thiếu hụt các chất dẫn truyền thần kinh chủ yếu là serotonin. Bên cạnh đó, trầm cảm cười còn do nhiều nguyên nhân khác phối hợp như gene, yếu tố di truyền, tâm lý xã hội và môi trường sống. Một số nguyên nhân của hội chứng trầm cảm cười, bao gồm:

Nguyên nhân từ bản thân người bệnh

• Sợ trở thành gánh nặng cho gia đình: Thông thường trầm cảm và cảm giác tội lỗi có xu hướng song hành cùng nhau. Vì vậy người bệnh mắc hội chứng trầm cảm cười không muốn tạo bất cứ gánh nặng nào cho những người xung quanh. Bệnh nhân thường không biết làm thế nào để nhờ sự giúp đỡ từ mọi người nên họ giữ cuộc đấu tranh nội tâm bên trong cho chính mình.
• Cảm giác xấu hổ: Một số bệnh nhân nghĩ rằng trầm cảm là dấu hiệu của sự yếu đuối. Bệnh nhân sợ những người khác sẽ lợi dụng điểm yếu này, lo lắng người khác sẽ coi họ là kẻ yếu đuối và dễ bị thương.
• Phủ nhận sự thật: Hội chứng trầm cảm cười có thể xuất phát từ sự phủ nhận rằng bản thân họ đang chán nản. Hơn một nửa bệnh nhân mắc trầm cảm cười phủ nhận họ buồn. Người bệnh tin rằng mỉm cười là không bị trầm cảm và nhiều người không thể thừa nhận rằng có điều gì đó không ổn với họ.
• Theo đuổi chủ nghĩa hoàn hảo: Những người cầu toàn thường yêu cầu mọi thứ phải hoàn hảo, do đó dù có bị trầm cảm họ cũng vẫn cố gắng che đi nỗi đau hay vấn đề đang gặp phải. Lâu dần bệnh nhân cho rằng việc thừa nhận bệnh trầm cảm có nghĩa là cuộc sống của họ không hoàn hảo và họ không thể tự chấp nhận điều này.
• Hạnh phúc phi thực tế: Có rất nhiều yếu tố trong xã hội hiện đại trong đó có mạng xã hội đã xây dựng nên một hạnh phúc phi thực tế. Mọi người đăng lên mạng những bức hình chứng minh rằng họ thành công và hạnh phúc. Điều này vô hình chung bóp méo đi khái niệm hạnh phúc của nhiều người làm người bệnh nghĩ rằng chỉ mỗi bản thân mình đang đấu tranh với các vấn đề về sức khỏe tâm thần. Bệnh nhân cảm thấy bị cô lập hơn bao giờ hết và điều đó khiến họ che giấu bệnh trầm cảm cười của mình khiến bệnh tình ngày càng trầm trọng hơn.

Nguyên nhân từ phía gia đình

• Sự kỳ vọng quá cao từ những người thân trong gia đình cũng là nguyên nhân khiến bệnh nhân cố gắng che giấu nỗi buồn, sự chán nản và tuyệt vọng. Người bệnh luôn cố gắng tỏ ra vui vẻ, lạc quan và làm việc chăm chỉ tạo ra những thành tích tốt để người thân không lo lắng. Khi nhìn bề ngoài bệnh nhân đang có một cuộc sống hoàn hảo và luôn nhận được nhiều lời khen ngợi nhưng sâu thẳm bên trong họ là những cảm xúc giằng xé và nỗi buồn tột cùng. Hiện nay các vấn đề về sức khỏe tinh thần vẫn không được chú ý nhiều như các bệnh lý về thể chất. Ở một số nơi tình trạng rối loạn tâm thần vẫn được coi là một đặc điểm nhân cách và còn tồn tại sự kỳ thị từ những người xung quanh.

Nguyên nhân từ phía xã hội

• Bệnh nhân bị trầm cảm cười thường có suy nghĩ sợ bị những người xung quanh kỳ thị và chỉ trích nên nhiều bệnh nhân cố gắng che đậy tình trạng của mình bằng một vỏ bọc hoàn hảo. Phần lớn bệnh nhân trầm cảm cười không chấp nhận bản thân đang mắc bệnh nên họ có thể phủ nhận rằng họ chỉ buồn chán trong thời gian ngắn do sang chấn tâm lý. Thay vì tiến hành điều trị bệnh nhân từ chối mọi lời khuyên của bác sĩ và cố tỏ ra vui vẻ. Bệnh nhân cố gắng đánh lừa nhận thức của bản thân và mong muốn đẩy lùi những cảm xúc tiêu cực đang xâm chiếm.

Các biện pháp phòng tránh trầm cảm cười

Điều quan trọng trước tiên để phòng tránh trầm cảm cười đó là bệnh nhân cần tự nhận thức được về bản thân mình. Bệnh nhân cần biết rằng bản thân mình đang có vấn đề về tâm lý và sống thành thật với tâm lý của mình hơn. Tâm lý cần phải có thời gian và quá trình bồi dưỡng mới có thể trở nên tích cực hơn.

Một số biện pháp giúp chúng ta có một tâm lý thoải mái để phòng tránh trầm cảm, bao gồm:

• Tập thể dục thể thao: Bạn nên dành khoảng 30 phút mỗi ngày để chơi các môn thể thao phù hợp với lứa tuổi và thể trạng. Khi tập thể dục cơ thể sẽ giải phóng hormone endorphin tạo cảm giác vui vẻ và thoải mái giúp giải tỏa căng thẳng và áp lực. Bài tập Yoga và thiền là những phương pháp giúp tăng cường sức khỏe rất tốt và yoga giúp cải thiện bệnh trầm cảm cười rất hiệu quả. Yoga và thiền giúp tâm hồn tĩnh lặng, cân bằng cảm xúc và hạn chế những suy nghĩ tiêu cực, bi quan.

• Xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh: Chế độ ăn cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng giúp cơ thể tăng sức đề kháng và bảo vệ cơ thể tốt hơn. Bệnh nhân nên tăng cường ăn nhiều rau xanh, thực phẩm giàu dinh dưỡng như thịt, cá, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt. Những thực phẩm này giúp tăng nồng độ serotonin trong não đảm bảo lượng serotonin trong não được ổn định. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng người có lối sống ăn nhiều rau xanh có tâm lý vui vẻ hơn. Hạn chế đồ ăn nhiều dầu mỡ, đồ uống có ga, rượu bia và cafein. 
• Ngủ đủ giấc: Người bệnh cần đảm bảo ngủ đủ 7-9 tiếng một ngày. Một giấc ngủ chất lượng sẽ giúp giảm các triệu chứng của bệnh, giúp hạn chế những biến chứng nguy hiểm của hội chứng trầm cảm cười. Bệnh nhân nên dành thời gian để nghỉ ngơi, thư giãn, hạn chế căng thẳng và áp lực kéo dài. Người bệnh có thể nghe nhạc, đọc sách, xem phim hoặc tham gia các hoạt động yêu thích như vẽ tranh, ca hát.

• Nhờ sự giúp đỡ từ người thân: Chủ động chia sẻ vấn đề khó khăn bản thân đang gặp phải với bạn bè và đồng nghiệp. Việc người bệnh chia sẻ cởi mở và tâm sự với những người xung quanh sẽ giúp giải tỏa cảm xúc tiêu cực rất tốt.
• Bổ sung thực phẩm chức năng có chứa Nicotinamide Mononucleotide (NMN). Nicotinamide Mononucleotide có tác dụng giảm tác hại của các gốc tự do trong tế bào não từ đó chống lại sự thoái hóa thần kinh. Người bệnh có thể cải thiện khả năng nhận thức, trí nhớ và khơi dậy khả năng sáng tạo bằng cách cải thiện giao tiếp giữa các tế bào thần kinh. Ngoài ra, Nicotinamide Mononucleotide còn giúp ổn định tâm trạng, chống stress, chống trầm cảm và chống suy nhược thần kinh.

Bài viết trên cho chúng ta biết trầm cảm cười cũng là một loại rối loạn cảm xúc. Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời sẽ ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống và công việc của người bệnh. Để phòng tránh hội chứng trầm cảm cười người bệnh cần tập thể dục thể thao hàng ngày, xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, ngủ đủ giấc và có thể bổ sung thêm một số thực phẩm chức năng.